Breadcrumbs

Home Kącik logopedyczny



Ćwiczenia logopedyczne Drukuj Email
niedziela, 17 stycznia 2010 16:28

Ćwiczę trochę dla zabawy, nabieram w mówieniu wprawy.

 
 

Poćwiczmy z dzieckiem mięśnie warg i języka. Wystarczy 5 minut dziennie aby usprawnić narządy mowy. Zabawy tego rodzaju są doskonałym rodzajem ćwiczeń artykulatorów. Należy jednak pamiętać aby dzieci prawidłowo je wykonywały obserwując rodzica i siebie w lustrze.
                              
 

                                                                  Ćwiczenia warg
1. Niesforny balonik
– nadymanie jednego policzka i przesuwanie powietrza z jednej strony jamy ustnej na drugą – wargi złączone.

Inne warianty tego ćwiczenia:
- nadymanie policzków z uwolnieniem nagromadzonego w jamie ustnej powietrza; schodzące powietrze powoduje szmer, który przypomina wymowę głoski p,
- nadymanie policzków i zatrzymanie powietrza w jamie ustnej – następuje oddychanie przez nos – bez zmiany położenia warg i policzków,

2. Zajączek – wciąganie policzków do jamy ustnej, policzki ściśle przylega do łuków zębowych, wargi tworzą „zajęczy pyszczek”.

3. Całuski – wargi ściągnięte, wywinięte do przodu – jak przy cmoknięciu.

4. Mam wąsy – utrzymanie słomki między nosem a górną wargą.

6. Nic nie powiem – mocne zaciśniecie rozciągniętych warg.

7. Rybka – wargi wysunięte do przodu, powolne otwieranie i zamykanie warg – tworzenie kształtu koła.

8. Pajac – wesoła mina: wargi złączone, kąciki uniesione do góry, smutna mina: wargi złączone, kąciki opuszczone w dół.

9. Ptaszki – wargi mocno ściągnięte, wysuwamy do przodu, lekko otwarte – gwiżdżą: fiu, fiu... 


Ćwiczenia języka 

1. Łakomy miś – oblizywanie warg (szeroko otwarte) ruchem okrężnym – w prawo i w lewo.

2. Bawimy się w chowanego – wysuwanie języka na zewnątrz i cofanie w głąb jamy ustnej; język wykonuje poziome ruchy ze skrajnej pozycji przedniej do skrajnej tylnej.

3. Zmęczony pies – wysuwanie języka na brodę.

4. Wąż -  usta złączone; gwałtowne wysunięcie do przodu naprężonego, zaostrzonego języka; gwałtowne cofnięcie do tyłu – usta złączone.

5. Ptaszek z gniazdka – wysuwanie języka do przodu i cofanie w głąb jamy ustnej – bez kontaktu z zębami.

6. Liczymy zęby – dotykanie czubkiem języka kolejnych zębów – górnych i dolnych.

7. Cukierek – wypychanie policzków na zmianę ostrym czubkiem języka; sprawdzamy, czy jest tam cukierek, ostukując palcami wypchany policzek.

8. Sztuczki – robienie z języka: rurki (unoszenie boków języka), górki (czubek języka zaczepiamy o dolne zęby).

9. Ślizgawka – czubek języka ślizga się po podniebieniu do tyłu – do przodu.

10. Malarz – język jak pędzel, który maluje różne kształty: kropli, kółka.

11. Jakie smaczne! – przesuwanie czubka języka od zębów, cofanie do tyłu, aż do wytworzenia mlaskania. także mlaskanie środkiem języka.

                          

                                                                                                                 

 

20. grudnia                                            POCZUJMY MAGIĘ ŚWIĄT  
           

   Niedługo będą Święta ale już teraz czujemy ich nastrój. W wielu domach pachnie choinką a dookoła jest mnóstwo kolorowych świetlnych dekoracji. Proponuję więc miłe zajęcia, które na pewno spodobają się dzieciom- ćwiczenia buzi i języka oraz wspólne układanie wierszyków i zagadek o tematyce świątecznej. 
 Liczę na pomysłowość rodziców- a poniżej przedstawiam moje propozycje:

  Gimnastyka buzi i języka-
ćwiczenia wykonujemy przed lustrem (aby dziecko widziało co robi dorosły)

 

  • "Mikołaj się uśmiecha"- naśladowanie ruchami warg szerokiego uśmiechu ( jak przy głosce i), tak aby zęby były widoczne
  •   "Wyjmowanie prezentów"- przy otwartych ustach naśladowanie językiem wyjmowania prezentów z worka ( chowanie języka  głęboko w jamie ustnej i wysuwanie jak najdalej do przodu) 
  •  "Gaszenie świeczek"- dmuchanie na złożone dłonie ciągłym strumieniem powietrza
  •  "Maszerują ołowiane żołnierzyki"- przy otwartych ustach naśladowanie marszu żołnierzy, jak na defiladzie:
        raz- czubkiem języka dotknąć górnej wargi
        dwa- czubek języka dotyka lewego kącika ust
        trzy- czubkiem języka dotknąć dolnej wargi
        cztery- czubek języka dotyka prawego kącika ust

  Kolęda logopedyczna  ( melodia taka jak w kolędzie "Przybieżeli do Betlejem pasterze")

   Narodził się dzisiaj Jezus malutki,
   Zaśpiewajmy mu kolędę na smutki.
       Szur, szur- śnieg biały skrzypi
       Chu, cha mróz w nosy szczypie
       Sza, sza śpi ... dziecina.  
   W kuchni pachnie makowcami, ciastkami.
   Już choinka przystrojona bombkami.
        Dzyń, dzyń- już dzwonki dzwonią
        Tru, tu gra trąbka po nich
        Weselą się ludzie.

  Życzę dzieciom i rodzicom wspaniałej zabawy , Wesołych Świąt i Szczęśliwego Nowego Roku .



Ćwiczenia oddechowe

Oddychanie to niezbędna czynność fizjologiczna, która jest podstawą dobrej wymowy. Ćwiczenia oddechowe najlepiej przeprowadzać przy otwartych oknach. Działają uspokajająco, rozładowują napięcie emocjonalne i psychiczne oraz wpływają dobrze na zdrowie dziecka.

Celem ćwiczeń oddechowych jest także pogłębienie oddechu, rozruszanie przepony, zróżnicowanie fazy wdechowej i wydechowej, wyrabianie umiejętności pełnego i szybkiego wdechu oraz wydłużanie fazy wydechowej, dostosowanie długości wydechu do czasu trwania wypowiedzi.

 

 Propozycje ćwiczeń oddechowych:

 

1.      Robimy krótki wdech przez nos i długi wydech ustami.

2.      Proponujemy dziecku zabawę -Spacer po łące. Dziecko wyobraża sobie, że jest na łące. Podchodzi do każdego kwiatka i wącha go- wciąga powietrze nosem, zatrzymuje wdech(żeby zapamiętać piękny zapach) i wypuszcza powietrze nosem.

3.      Zabawa - Huśtanie misia na brzuchu. Prezentujemy ćwiczenie: leżymy na plecach, na brzuchu umieszczamy książkę, a na niej siedzi miś. Robimy wdech i brzuch uwypukla się; wydech i brzuch opada.

4.      Łączenie ćwiczeń oddechowych z ćwiczeniami gimnastycznymi. Wdech wykonujemy z jednoczesnym podniesieniem rąk; wydech połączony z powolnym krzyżowaniem rąk z przodu lub opuszczaniem w dół.

5.      Gra na organkach, trąbce, gwizdku.

6.      Zabawa -Kto  najdłużej utrzyma chustkę w powietrzu?.

7.      Usypiamy lalkę- na wydechu wymawiamy ciągle samogłoskę aaaaaaa, a potem łączymy ją z uciszaniem otoczenia  ciiiiiii ,
8.
Wymawiamy  samogłoski  na wydechu, z wydłużeniem brzmienia samogłoski, dzieci wymawiają AAA,EEE,III,OOO,UUU
Można samogłoski łączyć po trzy i kolejno aż do sześciu: a e u i o y- należy wymawiać je wolno, zwiększając tempo, zachowując precyzję wymawiania.

9.  Bawimy się zdaniami bierzemy duży wdech tak aby wypuszczając powietrze, w ciągu 10 sekund powiedzieć na jednym wydechu od 7 do 10 razy zdanie: Miła mała Mania.
Zdania wypowiadamy z różnym natężeniem głosu aż do szeptu. Artykułowane zdania przeplatamy liczeniem np. jeden, dwa Ola lalkę ma, jeden, dwa. Rozpoczynamy od krótkich zdań a w miarę nabierania wprawy zwiększamy liczbę wyrazów w zdaniu.

10.  Twórcza zabawa w śmiech- ćwiczymy przeponę.
- Jak śmieje się potężny mężczyzna?
- Jak śmieje się pani, dziecko, babcia, dziewczyna, chłopiec?
Śmiejemy się:       głośno- cicho
                             wesoło - smutno
                             piskliwie - tubalnie
                             chichotliwie - hałaśliwie.

 


Dźwięki, słowa się mieszają

do zabawy zapraszają

 

       Oprócz ćwiczeń usprawniających narządy artykulacyjne ważne

są też ćwiczenia dźwiękonaśladowcze. Warto je wprowadzać do zabaw z dzieckiem ponieważ nie tylko sprawiają mu przyjemność ale też ułatwiają wymowę i utrwalanie kolejnych głosek. Poniżej przedstawiam propozycje takich zabaw dla dzieci w wieku przedszkolnym

 

 

Przygoda w lesie

( dziecko powtarza dźwięki naśladując rodziców)


     Na początku zabawy poćwiczmy z dzieckiem głoski przed lustrem. Dziecko wypowiada  po kolei samogłoski: u o a e i y, obserwując w lustrze układ warg i języka (swój i rodzica). Warto zapytać - Jak wygląda buzia i co robi język?

Potem zaczynamy opowieść prosząc dziecko aby nam pomogło opowiadać i naśladowało dźwięki:

     W gospodarstwie na skraju lasu, mieszkała rodzina z sześciorgiem dzieci, nazywały się: A- O -E-U- I-Y
Pewnego razu dzieci poszły szukać wiosny do lasu, ale nie zabrały ze sobą ani zegarka, ani kompasu,zgubiły się i zaczęły płakać: ECH, ECH, ECH,

Mama i tata długo szukali swoich dzieci i nie tracili nadziei że ich znajdą. Wołali je głośno: A-O, E-U, I-Y.
 Dzieci usłyszały i pobiegły tam gdzie usłyszały głosy rodziców . W rodzinie zapanowała wielka radość: OCH, OCH, OCH.
Cieszyły się wszystkie zwierzątka w gospodarstwie:
- kotek mruczał - MIAŁ, MIAŁ, MIAŁ, MIAŁ
- piesek szczekał - HAU, HAU, HAU, HAU
- koza meczała- ME, ME, ME, ME
- krowa muczała -MU, MU, MU, MU
- koń rżał - IHA-IHA, IHA-IHA
Mama ugotowała pyszną kolację, przy której pomogły jej dzieci: CIACH, CIACH, CIACH, MACH, MACH, MACH , MNIAM, MNIAM, MNIAM.
Potem tata opowiedział bajkę a dzieci w swoich łóżeczkach zasnęły: CHA PSI, CHA PSI, CHA PSI SIA

 

Zabawa w pociąg

(zabawa dla dzieci które potrafią lub uczą się wymawiać głoski sz,cz )


Lokomotywa (rodzic) i wagony (dzieci) jadą w daleką podróż (w pokoju lub parku). Po drodze są stacje i dworce. Nazwy mogą być coraz trudniejsze.

Pociąg rusza:
- cza , cza- czo ,czo ,cza,cza-czo-czo (najpierw wolno potem oraz szybciej)
Dojeżdża do stacji Sopot. Rodzic- zawiadowca stacji ogłasza:
- Stacja Sopot !
Dzieci powtarzają:
- Stacja Sopot.
 Zawiadowca woła:
- Odjazd! Tu, tuuuu
Dzieci powtarzają. Pociąg rusza:
- cza , cza- czo ,czo ,cza ,cza-czo-czo
Zwalnia, staje. Zawiadowca woła:
- Stacja Pruszcz !
Dzieci powtarzają (wolno)
- Pruszcz itd.
Po drodze dzieci załadowują wagony różnymi wymyślonymi towarami, w których nazwach słychać umówione głoski, lub których nazwy rozpoczynają się jedną z głosek np. sz ( szafa, szuflady, szaliki...)

 

 

Wyrazy dźwiękonaśladowcze,
które można wykorzystywać w zabawach z dzieckiem

 

mee - kózka

bee - owca

muu - krówka

miau - kotek
kici kici - wołanie kota

hau hau - piesek

ułu - wilk

kuku - kukułka

gul gul - indyk

i-a - osiołek lub koń

ko ko -kurka

dziób dziób -dziobanie
cip cip -wołanie kurki

a sio- przeganianie kurki

kuku kuku- kukułka

kum kum - żabka

gul gul -indyk

hu hu -hukanie sowy

kle kle -bocian

kwa kwa -kaczka

kwi kwi - świnia

plum plum - rybka w wodzie

klap klap - biegnie konik

kle kle - bocian
gę gę -gąski

e-u - straż pożarna

e-o - radiowóz policyjny

i- u - karetka pogotowia
hop hop - wołanie
a psik -kichanie

puk puk- pukanie

ćś - uciszanie

 

tik tak -zegarek

tup tup - chodzenie

buch - uderzenie

bach - upadek

kap kap - kapanie wody 

 

chlapu chlapu -odgłos mycia, prania

bach - upadek
pa pa - pożegnanie


Życzę dobrej zabawy 

 

Przydatna literatura

 

      1. Elżbieta Chmielewska -Zabawy logopedyczne i nie tylko. Poradnik dla nauczycieli i rodziców. Kielecka Oficyna Wydawnicza MAC
2.Sachajska, E. Uczymy poprawnej wymowy. Warszawa, WSiP,

 

Ćwiczcie z nami mamo, tato...
Damy wam buziaka za to


Wiek przedszkolny to czas, w którym  w mowie dziecka zachodzą duże zmiany.  Pojawia się wiele nowych głosek, w szybkim tempie wzbogaca się słownictwo. Wtedy też najczęściej dostrzegamy u naszej pociechy wady wymowy. Dlatego jest to najlepszy czas na  to aby pomóc dzieciom w poprawnej wymowie.

 


Do najczęściej spotykanych wad wymowy u dzieci w wieku przedszkolnym należą:

- Seplenienie, czyli wadliwa wymowa niektórych lub nawet wszystkich  głosek: ś, ź, ć, dź; s, z, c, dz; lub sz, ż, cz, dż. Dziecko daną głoskę  zastępuje inną  np. szalik = salik lub wymawia ją w nieprawidłowy sposób, np. wsuwając język między zęby.

- Nieprawidłowa wymowa głoski r lub jej zastępowanie przez l czy j.

- Głoski k i g, które najczęściej zamieniane są na t czy d.

Poważnym zaburzeniem jest wymowa międzyzębowa -  najczęściej dotyczy głosek ś,ź,ć,ź, lub s, z, c, dz, ale  zdarza się również  przy głoskach
t, d, n.

I chociaż w przypadku, gdy zaobserwujemy u naszego dziecka wadę wymowy konieczna jest konsultacja z logopedą, to każdy rodzic może również samodzielnie  pracować z  przedszkolakiem nad usprawnieniem jego narządów mowy.

Poniżej  podaję po kilka ćwiczeń logopedycznych, które przydadzą się każdemu dziecku.

Ćwiczenia oddechowe:

  • chłodzenie gorącej zupy,
  • chuchanie na zmarznięte dłonie,
  • nadmuchiwanie balonów,
  • puszczanie baniek mydlanych,
  • ćwiczenia ze słomką,
  • zdmuchiwanie piórek, materiałów, kulek waty,
  • wciąganie powietrza nosem i wypuszczanie ustami,
  • śpiewanie piosenek,

    Ćwiczenia warg (wykonujmy je z dzieckiem przed lustrem): 
  • cmokanie i parskanie (wprawianie warg w drganie),
  • oddalanie od siebie kącików ust, jak przy i,
  • do siebie kącików ust (ściąganie warg) jak przy u,
  • wargi wysunąć do przodu, ściągnąć je (jak przy gwizdaniu) i przesuwać kąciki,

ust: w prawo, w lewo, a potem wykonywać nimi ruchy okrężne,

  • nadmuchiwanie  baloników.


Ćwiczenia języka (wykonujmy je z dzieckiem przed lustrem, przy otwartych ustach): (tu należy zwrócić uwagę by  ćwiczeń, w których język wychodzi poza zęby nie wykonywać zbyt intensywnie z dziećmi z wymową międzyzębową):

  • liczenie językiem zębów,
  • malowanie językiem podniebienia, policzków,
  • kląskanie językiem -konik,
  • układanie języka w  łyżeczkę, rulonik,
  • oblizywanie językiem warg,
  • przesuwanie języka w prawo, w lewo, do góry, w dół przy otwartch ustach.


Ćwiczenia podniebienia miękkiego:

  • chuchanie  np. na ręce,
  • naśladowanie chrapania,
  • chichotanie hihihi,ha,ha,ha, hehehe. 
    Ćwiczenia artykulacyjne:
  • naśladowanie odgłosów zwierząt,
  • naśladowanie sygnałów karetek pogotowia, policji, straży pożarnej.

                                                                                                                       logopeda
    Dorota Kowalska